Nauka
Sada čitate
Rađanje zvezda

Iz Evropske južne opservatorije (European Southern Observatory – ESO) u Čileu juče je stigla predivna svemirska slika na kojoj je prikazano rađanje novih zvezda iz jednog tamnog oblaka gasa. Sliku je zabeležio MPG/ESO 2,2-metarski teleskop u La Sila opservatoriji koja se nalazi u pustinji Atakama u Čileu na visini od 2.400 metara.

Širok pogleda na tamni oblak Lupus 3 i sa njim povezane mlade zvezde (Foto: ESO)

Na desnoj strani slike uočljiva je grupa blistavih zvezda koje deluju kao da nemaju nikakvu vezu sa mračnim svemirskim oblakom sa njihove leve strane. Međutim, oni su itekako povezani pošto oblak sadrži ogromne količine hladne kosmičke prašine iz koje se rađaju nove zvezde. Pretpostavka je da je i Sunce formirano upravo iz sličnog oblaka pre četiri milijarde godina. Kada gušći delovi oblaka počnu da se sakupljaju pod dejstvom gravitacije prašina počinje da se zagreva i isijava. U prvo vreme ta radijacija je blokirana ostatkom oblaka i može se uočiti samo uz pomoć teleskopa koji snimaju na dužim talasnim dužinama od vidljive svetlosti, recimo u infracrvenom opsegu. Ali kako zvezda postaje sve toplija i blistavija visok nivo radijacije i solarni vetrovi polako raščišćavaju okolnu prašinu i zvezda se pojavljuje u svom svojem sjaju.

Uvećan salika oblaka Lupus 3 i mlade zvezde - prikazani region je širine 5 svetlosnih godina (Foto: ESO)

Što se tiče ovog konkretnog oblaka on je poznat pod nazivom Lupus 3 (ili Vuk 3) i lociran je na razdaljini od 600 svetlosnih godina od Zemlje u sazvežđu Škorpion (Scorpius). Svetle zvezde desno od centra predstavljaju savršen primer male grupe toplih mladih zvezda. Dve najsvetlije su čak dovoljno svetle da se lako mogu uočiti uz pomoć malog teleskopa ili dvogleda (ako ne živite u gradu). Te dve zvezde još uvek nisu počele da sijaju zahvaljujući unutrašnjoj nuklearnoj fuziji u jezgru već se uočava oblak vrelog blistavog gasa koji ih neposredno okružuje. Pretpostavka je da one nisu starije od milion godina.